Τα πρώτα του δοντάκια!

Όπως κάθε τι σημαντικό, έτσι και τα πρώτα δοντάκια του μωρού σας, φέρνουν μαζί τους λίγο πόνο, κάμποση γκρίνια και αρκετά δάκρυα. Φυσικά δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας, καθώς μέχρι να εμφανιστούν θα έχετε ήδη αποκτήσει αρκετή εμπειρία ώστε να είστε σε θέση να παρηγορείτε και να καθησυχάζετε το μωρό σας. Ας δούμε λοιπόν πότε θα αρχίσουν να εμφανίζονται, ποια είναι τα συμπτώματα που τα συνοδεύουν και πώς θα πρέπει να τα φροντίζετε. Θα πρέπει άλλωστε να έχετε υπόψη σας ότι παρ' όλο που τα πρώτα δοντάκια δεν είναι μόνιμα, είναι πολύτιμα για τη μετέπειτα ομαλή εμφάνιση των μόνιμων δοντιών, γι' αυτό και χρειάζονται ιδιαίτερη φροντίδα και προσοχή!

Πότε εμφανίζονται τα πρώτα δόντια του μωρού

Η αλήθεια είναι ότι κάθε μωρό έχει τους δικούς του μοναδικούς ρυθμούς ανάπτυξης γι' αυτό δεν μπορούμε να γνωρίζουμε πότε ακριβώς θα ανατείλουν τα πρώτα δοντάκια κάθε μωρού. Σε γενικές γραμμές όμως, από τον 5ο - 6ο μήνα και μέχρι τον 8ο μήνα εμφανίζονται τα πρώτα δοντάκια. Αρχικά βγαίνουν τα δύο κεντρικά δοντάκια στην κάτω σιαγόνα, οι κοπτήρες όπως ονομάζονται, και έπειτα από μερικές εβδομάδες ανατέλλουν οι τέσσερις πάνω κοπτήρες. Έπειτα ακολουθούν οι επόμενοι δύο κάτω κοπτήρες και ακολουθούν οι γομφίοι και οι κυνόδοντες. Μέχρι την ηλικία των τριών περίπου ετών θα έχουν εμφανιστεί όλα τα πρώτα δοντάκια, τα οποία είναι συνολικά 20, καθώς οι φρονιμίτες βγαίνουν σε μεγάλη μόνο ηλικία.

Ποια είναι τα συμπτώματα της βρεφικής οδοντοφυΐας

Τα συμπτώματα που μας προετοιμάζουν για την εμφάνιση των πρώτων δοντιών του μωρού είναι τα εξής:
 Το μωρό είναι ανήσυχο και ενδέχεται να κλαίει και να γκρινιάζει
 Αυξάνεται αρκετά το σάλιο του
 Τα ούλα κοκκινίζουν και διογκώνονται, εκεί που θα εμφανιστεί το δοντάκι
 Χαμηλός πυρετός (δέκατα), όχι όμως ψηλότερος από 38o C
 Το μωρό έχει λιγότερη όρεξη για φαγητό
 Δυσκολεύεται να κοιμηθεί
 Το μωρό αποζητά κάτι σκληρό για να δαγκώνει
 Ενδέχεται το μάγουλό του να κοκκινίσει και να πρηστεί ελάχιστα
 Λιγότερο συχνά, το μωρό ίσως εμφανίσει διάρροια, μικρής όμως έντασης

Τα συμπτώματα της οδοντοφυΐας είναι κατά κύριο λόγο ήπια, γι' αυτό θα πρέπει να είστε ιδιαίτερα προσεκτικοί, καθώς ενδέχεται κάποιο εντονότερο σύμπτωμα να οφείλεται σε κάτι άλλο. Αν το μωρό παρουσιάσει πυρετό μεγαλύτερο από 38o C θα πρέπει να απευθυνθείτε στον παιδίατρο και να μην το αποδώσετε στο γεγονός ότι το μωρό βγάζει δοντάκια. Το ίδιο θα πρέπει να κάνετε αν το μωρό παρουσιάσει έντονη διάρροια, αν νιώθει ιδιαίτερη δυσφορία ή αν το μάγουλό του έχει πρηστεί και το μωρό δείχνει να πονάει αρκετά σε εκείνο το σημείο. Για να είστε πάντως σίγουροι για το τι θα πρέπει να περιμένετε κατά τη διάρκεια της οδοντοφυΐας, καλό είναι να συμβουλευτείτε τον παιδίατρό σας, ο οποίος θα σας δώσει μια σαφέστερη εικόνα της κατάστασης.

Τι μπορείτε να κάνετε για να ανακουφίσετε το μωρό σας

Η ενόχληση που προκαλείται στο μωρό σας από τη διαδικασία της οδοντοφυΐας είναι δύσκολο να αντιμετωπιστεί πλήρως. Το μόνο που μοιάζει να παρηγορεί αρκετά τα μωρά είναι οι ειδικοί κρίκοι οδοντοφυΐας, τους οποίους το μωρό δαγκώνει όποτε νιώθει δυσφορία στα ούλα του. Οι αποτελεσματικότεροι κρίκοι είναι αυτοί που είναι φτιαγμένοι από σκληρό υλικό, μιας και προσφέρουν στο μωρό μεγαλύτερη ικανοποίηση όταν τους τρίβει στα ούλα του ή τους δαγκώνει. Συχνά τα παιχνίδια οδοντοφυΐας τα τοποθετούν στο ψυγείο, ώστε το κρύο υλικό να προκαλέσει ένα προσωρινό μούδιασμα στα ούλα του μωρού. Στην πραγματικότητα όμως το κρύο κάνει τους κρίκους ακόμα πιο σκληρούς με αποτέλεσμα να αυξάνονται οι πιθανότητες να πληγωθούν τα ούλα παρά να ανακουφιστούν.
Μια καλή μέθοδος είναι να τρίβετε ελαφρά με το δάχτυλό σας τα ούλα του μωρού, καθώς έτσι του προσφέρετε μια πρόσκαιρη τουλάχιστον ανακούφιση από την ενόχληση που νιώθει. Υπάρχουν βέβαια και κάποιες ειδικές αναλγητικές κρέμες, οι οποίες εφαρμόζονται τοπικά στα ούλα του μωρού. Επειδή όμως το σάλιο του μωρού έχει αυξηθεί σε μεγάλο βαθμό, η κρέμα που θα βάλετε στα ούλα του, θα απομακρυνθεί όλη μέσα σε ελάχιστα μόλις λεπτά.

Η περιποίηση των βρεφικών δοντιών

Τα πρώτα δοντάκια του μωρού έχουν να επιτελέσουν μια πολύ σημαντική λειτουργία. Πέρα από τις βασικές τους χρήσεις για τη μάσηση και τη σωστή άρθρωση της ομιλίας, προετοιμάζουν και διατηρούν τις θέσεις που θα έρθουν στη συνέχεια να καλύψουν τα μόνιμα δόντια. Για να διασφαλίσετε επομένως ότι τα μόνιμα δόντια θα αναπτυχθούν υπό τις καλύτερες δυνατές συνθήκες θα πρέπει να φροντίσετε έτσι ώστε τα πρώτα δοντάκια να ολοκληρώσουν την πορεία τους χωρίς να χαλάσουν. Αν κάποια από τα βρεφικά δόντια χαλάσουν και πέσουν νωρίτερα από ότι πρέπει, τότε τα υπόλοιπα θα απλωθούν για να καλύψουν το κενό που δημιουργήθηκε. Αυτό θα έχει ως αποτέλεσμα να μην υπάρχει ο κατάλληλος χώρος για να αρχίσουν να βγαίνουν ίσια και στη σωστή τους θέση τα μόνιμα δόντια. Όσο λοιπόν και αν ακούγεται δύσκολο, είναι προτιμότερο να φροντίζετε από την αρχή την καλή υγιεινή των δοντιών του μωρού σας, παρά να καταφύγετε σε πολυέξοδες ορθοδοντικές θεραπείες στο μέλλον. Σε αυτή την κατεύθυνση μάλιστα θα σας βοηθήσει ιδιαίτερα ο οδοντίατρος, (υπάρχουν ειδικοί οδοντίατροι για παιδιά), ο οποίος ελέγχοντας την πορεία της οδοντοφυΐας του παιδιού σας, θα σας συμβουλεύει ανάλογα.
Τα βρεφικά δοντάκια επομένως, αν και είναι προσωρινά, είναι εξίσου σημαντικά με τα μόνιμα δόντια του παιδιού, γι' αυτό και χρειάζονται όλη τη φροντίδα και προσοχή σας. Η πρώτη σας λοιπόν μέριμνα είναι να αποφύγετε την εμφάνιση τερηδόνας στα δοντάκια του μωρού. Για να το πετύχετε αυτό θα πρέπει να προσέξετε δύο πράγματα: το καθημερινό καθάρισμα των δοντιών και τη διατροφή του μωρού.

Πώς καθαρίζονται τα δοντάκια του μωρού

Τα καθάρισμα των δοντιών του μωρού μπορεί να γίνει με μια ειδική για βρέφη οδοντόβουρτσα που είναι πολύ μαλακή και με κατάλληλο σχεδιασμό. Φυσικά τους πρώτους μήνες και μέχρι να σας πει ο οδοντίατρος του μωρού δε θα χρησιμοποιείται οδοντόκρεμα. Άλλωστε σημασία δεν έχει η οδοντόκρεμα αλλά το καθάρισμα και ξέπλυμα των δοντιών ώστε να μην μένουν πάνω τους υπολείμματα από το γάλα ή την κρέμα του μωρού. Για το λόγο αυτό άλλωστε μπορείτε να καθαρίζετε τα δοντάκια του και με μια γάζα ή ένα βρεγμένο πανάκι, το οποίο θα πρέπει να είναι εξαιρετικά μαλακό για να μην πληγώσετε τα ούλα του μωρού. Το καθάρισμα καλό είναι να γίνεται κάθε βράδυ, ώστε να κοιμάται το μωρό με καθαρά δοντάκια και να μην υπάρχουν περιθώρια για το σχηματισμό τερηδόνας. Στην πορεία βέβαια, όταν θα έχουν εμφανιστεί όλα τα δοντάκια του μωρού και ανάλογα με τις οδηγίες που θα σας δώσει ο οδοντίατρος, ίσως χρειάζεται να τα καθαρίζετε σχεδόν μετά από κάθε γεύμα.

Τι να προσέξετε στη διατροφή του μωρού

Η σημαντικότερη απειλή που έχουν να αντιμετωπίσουν τα δόντια του μωρού είναι η ζάχαρη, γι' αυτό θα πρέπει να την αποφεύγετε στο φαγητό που του ετοιμάζετε. Αν δεν βάζετε ζάχαρη στις κρέμες ή στο γάλα του, το μωρό δεν πρόκειται από μόνο του να την αποζητήσει. Φροντίστε επομένως να συνηθίσετε το μωρό σας σε γεύσεις που δεν περιέχουν γλυκαντικές ουσίες, όπως είναι τα φρούτα και τα λαχανικά. Με τον τρόπο αυτό θα μπορέσετε να διατηρήσετε ένα αρκετά καλό επίπεδο στη διατροφή του και δε θα ανησυχείτε μήπως μάθει να ζητάει γλυκά από πολύ μικρό. Επίσης, θα πρέπει να αποφεύγετε να βάζετε μέλι ή ζάχαρη στην πιπίλα του μωρού για να το ηρεμείτε, γιατί αυτή η συνήθεια είναι άκρως βλαπτική για τα δοντάκια του. Τέλος, δε θα πρέπει το μωρό να μάθει να αποκοιμιέται καθώς πίνει το γάλα του με το μπιμπερό, γιατί το γάλα που θα μείνει στο στόμα του είναι από μόνο του ικανό να δημιουργήσει τερηδόνα. Το μωρό θα πρέπει να πέφτει για ύπνο αφού πρώτα του έχετε καθαρίσει τα δοντάκια του.